PARASAL OKURYAZARLIK- Özlem Tokman

Bugün parayı doğru kullanma becerilerini geliştirebilen bir çocuk gelecekte parasını sorumlu şekilde kullanabilen, topluma ve ekonomiye katkıda bulunabilen bir yetişkin olabiliyor.

MADDİ KAYNAKLARI YÖNETMEK DE BİR OKURYAZARLIK GEREKTİRİYOR

Bu başlık da ne şimdi demeyin. Biliyorum, bu blog eğitim, çocuk kitapları ve çocuklar hakkında. Çocukluk çağı ise parasal sorumluluklardan uzak, rahat ve masum bir dönem. Her çocuğun bu rahatlığı, kaygısızlığı yaşamaya hakkı var tabii ki. Fakat insanoğlu ticareti öğrenip, para ekonomisine geçeli yüzyıllar oldu. Yani insan yüzyıllardır parayla yaşıyor ve ister çocuk ister yetişkin olsun parasal konulardan bağımsız bir hayat düşünemiyor. Özellikle tek bir ülkedeki ekonomik krizin küresel dalgalanmalara yol açabildiği, her şeyin iç içe geçtiği günümüz dünyasında.

Geçen günlerde okuduğum bir gazete haberi beni bu yazıyı kaleme almaya yöneltti. Bir süredir Asya’nın küçük ama ekonomik refahın yüksek olduğu bir ülkesinde, Singapur’da yaşadığımı söylemiştim. Singapur dünyanın önemli finansal merkezlerinden biri. Hiçbir doğal zenginliği olmayan küçük bir ülkede, elli yılda büyük bir ekonomik kalkınma gerçekleştirmeyi başardıkları için para konularıyla hep içli dışlılar. Parayı yönetmeyi, en verimli şekilde yatırıma dönüştürmeyi iyi biliyorlar.

Şimdi konunun asıl ilginç kısmına geliyoruz. Singapur’da parasal eğitimin sadece yetişkinler için değil çocuklar için de gerekli olduğuna inanılıyor. Çünkü bugün parayı doğru kullanma becerilerini geliştirebilen bir çocuk gelecekte parasını sorumlu şekilde kullanabilen, topluma ve ekonomiye katkıda bulunabilen bir yetişkin olabiliyor.

Önemli olan paranın miktarı değil tabii ki.  Asıl amaç çocuklara eldeki parayla ihtiyaçları karşılayabilmeyi ve mümkünse tasarruf edip sorumsuz harcamalardan kaçınmayı öğretmek. 

PARASAL EĞİTİM MÜMKÜN MÜ?

Singapur’da çocuklara parasal konularda eğitim vermek amacıyla kurslar düzenleyen bir eğitim merkezi bile var. Merkezin temel hedefi, çocuklara parasal eğitim vermek ve parayı yönetme alışkanlığı kazandırmak. Önemli olan paranın miktarı değil tabii ki. Asıl amaç çocuklara eldeki parayla ihtiyaçları karşılayabilmeyi ve mümkünse tasarruf edip sorumsuz harcamalardan kaçınmayı öğretmek . Merkezin yöneticisi, 2008 yılında yaşanan küresel kriz sırasında Singapur’da ve dünyanın pek çok yerinde insanların parasal konularda yeteri kadar eğitimli olmadıkları gerçeğinin ortaya çıktığını söylüyor. Ödeyemeyecekleri borçların yükünü alan insanların aslında parayı yönetmeyi bilmedikleri, bu konudaki yaşam becerilerinin ve okuryazarlıklarının çok zayıf olduğu gerçeğiyle karşı karşıya kalındığını da ekliyor.

Singapur’da bugünlerde yürütülen Ulusal Parasal Okuryazarlık Programı ve yukarıda bahsettiğim merkezin çalışmaları çerçevesinde anne-babalara çocuklarını parasal konularda nasıl eğiteceklerine ilişkin bazı ipuçları verilmiş. İşte sizin de kolaylıkla uygulayabileceğiniz, çocuklara gerçek bir yaşam becerisi kazandıracak, basit ama etkili yöntemler şunlar;

  • Çocuğunuza küçük yaşlardan itibaren para biriktirmeyi öğretin. Altı yaşından itibaren haftalık bir harçlık belirleyin ve bunu kumbarasında biriktirmesini sağlayın. Harçlık miktarını yılda bir kere artırın. Harçlık miktarını sürekli değiştirerek çocuğunuzun zihnini karıştırmayın. 
  • Çocuğunuza ihtiyaç ve istekler arasındaki farkı öğretin. Almak istediği şeylerin ihtiyaç mı yoksa istek mi olduğunu anlamasını sağlayın. İhtiyaçların isteklerden önce geldiğini hatırlatın.
  • Markete ya da pazara alışverişe gittiğinizde çocuğunuzu yanınızda götürün. Ürünlerin fiyatlarını karşılaştırmasını sağlayın. Fiyat ve kalite oranının yüksek olduğu ürünleri tercih etmeyi öğretin. 
  • Çocukların kendi doğum günü hediyelerini seçmelerine izin verin. Bu konuda bir piyasa araştırması yapmalarına ve fiyatları karşılaştırmalarına yardımcı olun.
  • Çocuğun istediği bir şeyi almaya bütçenizin elvermemesi durumunda, çok pahalı, bunu alamayız diyerek ailenin fakir olduğu izlenimini yaratmayın. Bu, çocuklarda gereksiz bir endişe hâli yaratabilir. Bunun yerine, ailenin ona bir şey alma imkânının olduğunu fakat istediği diğer şeyi almayı tercih etmediğinizi söyleyin. Böylece çocuk, parasal imkânlarına göre, doğru karar almayı öğrenecektir. 
  • İlkokula başlamadan önce ihtiyaçlarını karşılamak için bir bütçe oluşturmasına yardımcı olun. İhtiyaç listesi hazırlayıp fiyat araştırması yapmasını sağlayın. 
  • Okul harçlığını günlük değil de haftalık verin. Bu sayede çocuğunuza kendi bütçesini yapma ve artan parasını biriktirme fırsatı tanımış olursunuz.
  • Çocuğunuzla alışverişteyken kredi kartı yerine para kullanın. Kredi kartıyla ödeme sisteminin nasıl işlediğini, borçlarınızı ödeyememeniz durumunda neler olacağını anlatın. Böylece faiz konusunda da zihinlerinde bir fikir oluşturabilirsiniz. 
  • Çocuğunuzu bankaya götürüp bir tasarruf hesabı oluşturun. Parasının bu şekilde güvende olacağını ve zamanla birikeceğini, hatta ufak da olsa bir faiz getireceğini açıklayın. 
  • Tasarruf ettikleri paralarla bir şey alma hedefi koyun. Büyük çocuklarda, daha uzun vadeli hedefler koyabilirsiniz. Bu onlara, sabırlı olmayı ve istekleri ertelemenin erdemini öğretecektir..
  • Çocuğunuza para kazanma fırsatı tanıyın. Kitabını okuyup bitirdikten sonra ya da ev işlerine yardım etmesi durumunda ona küçük bir harçlık verin. Bu onlara çalışmak ve para kazanmak arasındaki ilişkiyi öğretecektir.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s